Teken zijn kleine spinachtige beestjes die vooral in bomen en struiken zitten. Ze variëren in grootte van een halve tot enkele millimeters. Ze worden zelden groter dan een centimeter. Teken zijn parasieten. Ze leven van bloed dat ze opzuigen bij mensen en dieren. Sommige teken zijn besmet met een bacterie, die via een beet kan worden overgebracht op mensen. Op deze manier kan men de ziekte van Lyme (Lyme’s disease) oplopen.

Kenmerken van de ziekte van lyme

– een rode of blauwrode vlek op de huid die steeds groter wordt (groter dan 5 cm)
– een rode of blauwrode vlek samen met griepachtige klachten zoals koorts, hoofdpijn of spierpijn
– als u dubbel gaat zien of een scheef aangezicht krijgt
– als u in uw arm of been pijn of tintelingen krijgt of weinig kracht meer heeft;
– als u gewrichtsklachten krijgt (als een of meer gewrichten dik en pijnlijk worden) meestal aan uw armen of benen.

Een teek verwijderen

Een teek die al in de huid vast zit moet je zo snel moegelijk verwijderen. Er zijn echter veel misverstanden over het verwijderen van een teek. Hieronder de juiste handeling m.b.t. het verwijderen van de teek:

– Gebruik een puntig pincet of een goede tekentang.
– Probeer de teek zo dicht mogelijk op de huid bij de kop beet te pakken en niet in het lichaam van de teek te knijpen. (zie afbeeldingen verderop de pagina)
-Trek m.b.v. de pincet of tekentang de teek voorzichtig recht uit de huid.
– Irriteer de teek niet met olie, alcohol of vuur e.d., dit verhoogt mogelijk de kans op besmetting!
– Desinfecteer het bijtwondje na verwijdering van de teek met alcohol 70% of met jodium.
– De tekentang/tekenpincet kan na gebruik in kokend water worden gedesinfecteerd of op een door de fabrikant aangegeven manier.
– Hoe sneller en zorgvuldiger verwijderd, hoe kleiner de kans op besmetting.
– Noteer datum en plaats van een tekenbeet; dit is nuttig als later blijkt dat men besmet is geraakt.

De kans op besmetting is het kleinst wanneer de teek binnen 24 uur wordt verwijderd. Als de teek na 24 uur is verwijderd is het raadzaam een huisarts te benaderen. De kans op de ziekte van Lyme ligt dan tussen ongeveer 1-3%.

Preventieve maatregelen:

– Probeer dicht begroeit struikgewas te vermijden als je de natuur ingaat.
– Draag gesloten, huidbedekkende kleding, deze kunnen voorkomen dat teken zich aan de huid kunnen vastbijten
– Smeer de huid in met DEET 30-50% (anti-insectenmiddel).
– Controleer jezelf (en anderen) direct na het uitstapje in de natuur op teken.

Insectenbeten

We spreken van een insectenbeet als je door een insect gestoken of gebeten bent. Een insectenbeet is vaak pijnlijk of zorgt voor jeuk. Bij sommige mensen kan ook een allergische reactie optreden als gevolg van een insectenbeet, bijvoorbeeld door een wespensteek. Insecten steken uit zelfverdediging of omdat ze zich voeden met menselijk bloed. Terwijl ze steken, brengen ze een giftige stof in de huid. Niet de prik zelf, maar het gif veroorzaakt jeuk, pijn of zwelling.

Veel voorkomende insectenbeten of steken zijn:

– Muggenbeet.
– Vlooienbeet.
– Wespensteek.
– Bijensteek.
– Mierenbeet.
– De steek van een steekvlieg.

Als gevolg van een insectenbeet kunnen de volgende symptomen optreden:

– Jeuk.
– Pijn.
– Zwelling.
– Rode vlek(ken) op de huid.

Per type insectenbeet kunnen de symptomen echter wel verschillen. Hieronder wordt per soort insectenbeet aangegeven welke klachten je kunt hebben en waaraan je een insectenbeet kunt herkennen.
Sommige mensen hebben veel last van een insectensteek, anderen merken er nauwelijks iets van. Van een vlooien-, mieren- of muggenbeet voel je meestal niets op het moment van de beet zelf. Je kunt de mieren-, vlooien- of muggenbeet herkennen door een rood bultje dat jeukt. Naast de jeuk en de rode vlek, ontstaat er ook vaak een zwelling door de insectenbeet. In het buitenland kun je via muggen- en vlooienbeten ziekten oplopen, raadpleeg bij een verre reis vooraf daarom een adviseur.
Van wespen- en bijensteken heeft men over het algemeen meer last. Je merkt de pijn al direct tijdens de steek. Achteraf kun je de bijen- of wespensteek herkennen door een flinke, rode bult dat jeukt en veel pijn met zich meebrengt. Vooral een bijensteek geeft veel zwelling.

Het kan zijn dat je allergisch bent voor bijvoorbeeld een bijen- of wespensteek. In dat geval kun je er flink ziek van worden. Je bloeddruk daalt waardoor je kunt flauwvallen of zelfs in coma raken. Als je weet dat je allergisch bent voor steken van bijen of wespen, dan kun je er het beste voor zorgen dat je een auto-injectiepen met adrenaline bij je draagt. Adrenaline kan de bloeddruk na een wespensteek weer tijdelijk verhogen. Na de injectie moet je nog wel snel naar een dokter gaan voor verdere behandeling.